S覺caklar Zat羹rreyi Tetikliyor
Akcierde iltihaplanma olarak g繹r羹len zat羹rre, yaz aylar覺nda da kendini g繹steriyor. Bu t羹r durumlarda en k覺sa zamanda uzmana dan覺覺lmas覺n覺n 繹nemine dikkat 癟eken Yeditepe niversitesi Hastanesi Pediatri Anabilim Dal覺 ocuk Allerjisi Bilim Dal覺 Bakan覺 Prof. Dr. Reha Cengizlier, geciken m羹dahalenin hastal覺覺n seyrini de olumsuz y繹nde etkileyeceini belirtiyor.
-
ks羹r羹k, balgam 癟覺karma, ate, halsizlik, itahs覺zl覺k gibi belirtilerle kendini g繹steren bir solunum sistemi hastal覺覺 olan zat羹rre, sadece akcierleri ilgilendirir gibi g繹r羹nse de, etkileri nedeniyle t羹m v羹cudu ilgilendiriyor. Akcierlerin i癟inde iltihaplanma da denilen zat羹rrenin doru ekilde ve zaman覺nda tedavi edilmezse 繹l羹mc羹l olabileceine dikkat 癟eken Yeditepe niversitesi Hastanesi Pediatri Anabilim Dal覺 ocuk Allerjisi Bilim Dal覺 Bakan覺 Prof. Dr. Reha Cengizlier, zat羹rrenin nas覺l gelitiini 繹yle anlat覺yor: ounlukla nefes yoluyla v羹cuda giren bir mikrop, hemen girdii a覺z, boaz, kulaklar ve sin羹sler gibi b繹lgelerde hastal覺k yapabildii gibi direkt aa覺ya inip bronlara ula覺p bronit, akcierin alveol denen daha derinliklerine ula覺p zat羹rre yapabilir. Bazen mikroplar nefes yoluyla deil, komuluk yoluyla veya kan yoluyla da solunum sistemine ulaarak hastal覺k yapabilir.
-
K覺 aylar覺nda kapal覺 mek璽nlarda ve kalabal覺kta bulunma durumu daha fazla olduu i癟in mikrop bulama riskinin de daha fazla olduunu anlatan Prof. Dr. Reha Cengizlier, Bu nedenle zat羹rre ve dier solunum yolu hastal覺klar覺 sanki sadece k覺覺n g繹r羹l羹r gibi yanl覺 bir d羹羹nce vard覺r. Tam tersine, yaz aylar覺nda insanlar覺n koruyucu 繹nlemleri azaltmas覺na bal覺 yine s覺k s覺k solunum yolu enfeksiyonlar覺 ve tabii ki zat羹rre de g繹r羹l羹r. Yaz zat羹rresinde insanlar覺n birbirine bulat覺rmas覺na ilaveten baka kaynaklar da devreye giriyor diye anlat覺yor. Dr. Cengizlier bu kaynaklar覺 da 繹yle a癟覺l覺yor: Uzun s羹re kullan覺lmadan beklemi klima ve benzeri cihazlar; Lejyonella pn繹monisi denen 繹zel ve ciddi bir zat羹rre bulamas覺na yol a癟abilir. Pn繹mokok cinsi mikroplar, k覺覺n olduu gibi yaz覺n da en s覺k zat羹rre etkenlerindendir. Zat羹rre a覺s覺, bu etkenlere kar覺 b羹y羹k oranda koruyuculuk salar. S覺cak etkisiyle bozuk g覺dalar, erimi geri dondurulmu dondurmalar, kirli su ve i癟ecekler de mikrop kayna覺 olabilir. K覺 boyu kapal覺 kal覺p havaland覺r覺lmadan direkt i癟ine girilen otel, yazl覺k gibi mek璽nlarda da hem mantar hem de dier t羹r mikroplar olduk癟a youndur. S覺cak nedeniyle t羹ketilen 癟ok miktardaki souk yiyecek ve i癟ecekler, boazdaki normal bakteri floras覺n覺n bozulmas覺na yol a癟arak f覺rsat癟覺 mikroplar覺n ortama hakim olmas覺na yol a癟ar. Bunlar da hastal覺k oluturabilir. Klima, vantilat繹r gibi hava 羹fleyen cihazlar覺n kar覺s覺nda oturmak, direkt hastal覺k etkeninin al覺nmas覺na veya v羹cuttaki f覺rsat癟覺 mikroplar覺n 癟oal覺p ortama yay覺lmas覺na neden olabilir. Otomobildeki klimalar da d覺 ortamdan al覺nan mikroplar覺n solunum sistemine aktar覺lmas覺nda 繹nemli rol oynar.
-
Yaz zat羹rresinin ihmal edilmemesi gerektiini vurgulayan Prof. Dr. Reha Cengizlier, Yaz覺n ciddi bir solunum sistemi hastal覺覺 olabilecei d羹羹n羹lmez; 繹nemsenmez. Basit bir 羹羹tmedir, ge癟er diyerek ihmal edilir diyerek yap覺lmas覺 gerekenler konusunda unlar覺 s繹yl羹yor: zellikle ate de elik ediyorsa, halsizlik, yorgunluk, al覺覺lmad覺k zamanlarda 癟ocuun uyumak istemesi gibi belirtiler, uyar覺c覺 olmal覺d覺r. Hemen en yak覺n doktora ulaarak muayene edilmeli, gereken r繹ntgen ve dier laboratuvar tetkikleriyle tan覺 konmal覺 ve doru tedavinin balanmas覺nda gecikilmemelidir. Yap覺lan en 繹nemli yanl覺lardan birisi de 繹ks羹r羹羹 balayan 癟ocua rasgele bir antibiyotik balanmas覺d覺r.. Oysa bazen hi癟 antibiyotiksiz tedavi olabilir. Yanl覺 verilen ila癟lar, hastal覺覺 tedavi edemez; ama g繹r羹nt羹y羹 deitirebilir. Bu da bazen hastal覺覺n fark ettirmeden 癟ok daha iddetli bir hale d繹nmesine yol a癟ar. Unutmamak gerekir ki; basit bir souk alg覺nl覺覺 veya r羹zg璽rda kald覺, hafif atei 癟覺kt覺 gibi oyalay覺c覺 yakla覺mlarla tedavide gecikme, hastal覺覺n iddetlenmesine neden olur. Ast覺ml覺 癟ocuklarda 繹ks羹r羹k s覺k rastlanan bir bulgudur. Yaz aylar覺nda da kar覺la覺lan alerjenlere bal覺 olarak 繹ks羹r羹k ve hatta nefes darl覺覺 ik璽yetleri artabilir. Ama bu 癟ocuklar, enfeksiyonlara da daha yatk覺nd覺r. Daha s覺k zat羹rre olabilir. Veya basit bir 羹st solunum yolu enfeksiyonu bile bu 癟ocuklarda ast覺m krizine yol a癟abilir. Her iki durum da birbirini olumsuz etkileyerek daha da k繹t羹lemeye yol a癟abilir.